Kto chciał upamiętniać bezimiennych żołnierzy Armii Czerwonej poległych w 1920 roku podczas wojny polsko-bolszewickiej 15 sierpnia 2010 r.?

Szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego przemawia podczas uroczystości w Muzeum Bitwy Warszawskiej 1920 roku w Ossowie, na tle polskich flag i symbolu 1920.
https://www.prezydent.pl

Zadał pytanie Szef BBN dr hab. Sławomir Cenckiewicz podczas uroczystości otwarcia Muzeum Bitwy Warszawskiej 1920 r. w Ossowie 16 sierpnia 2025 r.

Pomnik nagrobny żołnierzy bolszewickich w Ossowie, odsłonięty 2 listopada 2010 roku, upamiętnia 22 bezimiennych żołnierzy Armii Czerwonej poległych w 1920 roku podczas wojny polsko-bolszewickiej. Znajduje się na Polakowej Górce, na pograniczu gmin Wołomin i Zielonka, w województwie mazowieckim. Zaprojektowany przez Marka Moderaua, ma formę krzyża prawosławnego na mogile o wymiarach 6 na 12 metrów, z granitową tablicą w językach polskim i rosyjskim. Napis na tablicy głosi: „Tu spoczywa 22 żołnierzy 235 i 236 Pułku Strzelców 79 Brygady Armii Czerwonej, którzy idąc na Warszawę, polegli w boju pod Ossowem 14 i 15 sierpnia 1920 r.”.

Pomnik wzbudzał kontrowersje – pierwotny projekt zawierał 22 stalowe bagnety, które usunięto przed odsłonięciem z powodu protestów. Planowane na 15 sierpnia 2010 roku uroczyste otwarcie z udziałem władz Polski i Rosji zostało przełożone na listopad z powodu sprzeciwu społecznego.

Inicjatorem budowy była Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, a projekt wspierał ówczesny Marszałek Sejmu RP Bronisław Komorowski, widząc w nim gest poprawy stosunków polsko-rosyjskich.

Mogiła została odnaleziona podczas badań archeologicznych w latach 2007–2009, które potwierdziły obecność szczątków żołnierzy bolszewickich.

Pomnik stoi w pobliżu Muzeum Bitwy Warszawskiej, otwartego w 2025 roku i jest częścią parku kulturowego „Ossów – Wrota Bitwy Warszawskiej 1920 roku”.

Udostępnij: